Eğri Boyun Hastalığı (Tortikolis) Nedir? Tüm Tedavi Süreçlerini Keşfedin!

Son Güncelleme Tarihi : Ekim 28, 2025

Eğri boyun hastalığı (tortikolis) nedir sorusu, özellikle yeni doğan bebeklerde ve bazen yetişkinlerde görülen boyun eğriliği durumunu açıklayan kritik bir konudur.

Eğri boyun hastalığı (tortikolis) nedir, belirtileri ve türleri nelerdir? 2025 güncel rehberimizde nedenleri, tanı yöntemleri ve tedavi seçeneklerini inceleyin.

Eğri Boyun Hastalığı (Tortikolis) Nedir?

Boyun bölgesinde yer alan sternokleidomastoid (SKM) kasının tek taraflı olarak kısalması, kasılması veya sertleşmesi sonucunda başın bir yana doğru eğilmesi durumuna tıpta eğri boyun hastalığı (tortikolis) adı verilir. Bu durumda hastanın çenesi bir tarafa bakarken, başı aksi yöndeki omzuna doğru yatık bir pozisyon alır. Genellikle doğuştan (konjenital) olarak bebeklerde görülse de, yaşamın ilerleyen dönemlerinde sonradan (kazanılmış) olarak da ortaya çıkabilir.

Eğri Boyun Hastalığı (Tortikolis) Neden Olur?

Hastalığın gelişim mekanizması, kas dokusundaki hasar veya sinirsel uyarım bozukluklarına dayanır. Eğri boyun hastalığı (tortikolis) neden olur sorusuna verilebilecek temel yanıtlar şunlardır:

Anne Karnındaki Pozisyon: Bebeğin rahim içinde sıkışık bir pozisyonda kalması kasın kısalmasına neden olabilir.
Zorlu Doğumlar: Vakum veya forseps kullanımı gibi müdahaleli doğumlar sırasında boyun kasının zedelenmesi.
Genetik Faktörler: Nadir de olsa bazı vakalarda ailevi yatkınlık görülür.
Kas İçi Kanamalar: Doğum sırasında kasta oluşan küçük kanamaların iyileşirken sert bir doku (fibrozis) oluşturması.
Enfeksiyonlar ve Travmalar: Yetişkinlerde boyun bölgesine alınan darbeler veya şiddetli üst solunum yolu enfeksiyonları tetikleyici olabilir.

Eğri Boyun Hastalığı (Tortikolis) Belirtileri Nelerdir?

Belirtiler genellikle bebeğin doğumundan sonraki ilk birkaç hafta içinde fark edilir hale gelir. Eğri boyun hastalığı (tortikolis) belirtileri nelerdir sorusunun fiziksel işaretleri şunlardır:

Başı Tek Yöne Eğme: Başın sürekli bir omuza yatık durması.
Hareket Kısıtlılığı: Boynun diğer tarafa döndürülmesinde zorluk yaşanması veya ağrı oluşması.
Kasta Sertlik (Kitle): Boyun kası üzerinde ele gelen, fındık büyüklüğünde sert bir şişlik.
Yüz Asimetrisi: Tedavi edilmeyen vakalarda yüzün bir tarafının daha basık görünmesi (plagiosefali).
Emzirme Zorluğu: Bebeğin sadece bir memeyi tercih etmesi, diğer tarafa dönerken huzursuzlanması.

Eğri Boyun Hastalığı (Tortikolis) Türleri Nelerdir?

Hastalık, ortaya çıkış zamanına ve nedenine göre farklı kategorilere ayrılır. Eğri boyun hastalığı (tortikolis) türleri nelerdir başlığı altında şu sınıflamayı yapabiliriz:

Konjenital Müsküler Tortikolis: En sık görülen türdür. Doğumda mevcuttur ve kas dokusundaki kısalıktan kaynaklanır.
Kazanılmış (Acquired) Tortikolis: Travma, boyun fıtığı veya enfeksiyon sonrası her yaşta gelişebilir.
Spazmodik Tortikolis: Boyun kaslarının istemsiz ve tekrarlayıcı kasılmasıyla karakterize nörolojik bir durumdur.
Postural Tortikolis: Genellikle alışkanlığa bağlı yanlış pozisyon kullanımıyla ortaya çıkar, yapısal bir kas bozukluğu yoktur.

Eğri Boyun Hastalığı (Tortikolis) Tanısı Nasıl Konulur?

Doğru tedavi planı için uzman bir hekimin muayenesi esastır. Eğri boyun hastalığı (tortikolis) tanısı nasıl konulur süreci şu adımları içerir:

Fiziksel Muayene: Hekim boyun kaslarını elle muayene eder ve hareket açıklığını test eder.
Ultrasonografi (USG): Boyun kasındaki sertliğin ve kas dokusunun durumunun incelenmesi için en sık kullanılan yöntemdir.
Röntgen ve MR: Nadiren kemik yapısındaki bozuklukları veya nörolojik nedenleri dışlamak için istenir.
Göz Muayenesi: Bazen göz kaslarındaki dengesizlik (şaşılık), boynun eğri tutulmasına neden olabilir; bu durumun ayırt edilmesi gerekir.

Erken tanı ve profesyonel destek için hastanemizin Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları veya Ortopedi bölümlerine başvurabilirsiniz.

Eğri Boyun Hastalığı (Tortikolis) Tedavi Yöntemleri Nelerdir?

Tedavinin temel amacı kası uzatmak ve boyun hareketlerini normale döndürmektir. Eğri boyun hastalığı (tortikolis) tedavi yöntemleri nelerdir sorusuna yönelik modern yaklaşımlar şunlardır:

Fizyoterapi ve Germe Egzersizleri

En etkili ve ilk tercih edilen yöntemdir. Uzman bir fizyoterapist eşliğinde yapılan düzenli germe egzersizleri vakaların %90’ından fazlasında başarı sağlar.

Pozisyonlama Teknikleri

Bebeğin yatağının yönünü değiştirmek, oyuncakları boynunu çevirmesi gereken yöne koymak gibi günlük yaşam düzenlemeleri.

Cerrahi Müdahale

Fizik tedaviye 6-12 ay boyunca yanıt vermeyen veya geç teşhis edilen ileri vakalarda, kısalmış olan kasın cerrahi olarak uzatılması gerekebilir.

Botoks Uygulamaları

Özellikle kas spazmı ile seyreden türlerde, kasın gevşemesini sağlamak amacıyla uygulanabilir.

Detaylı egzersiz programları için Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon merkezimizden destek alabilirsiniz.

Eğri Boyun Hastalığı (Tortikolis) Kendiliğinden Geçer Mi?

Ebeveynlerin en çok merak ettiği sorulardan biri şudur: Eğri boyun hastalığı (tortikolis) kendiliğinden geçer mi? Genellikle hafif vakalarda pozisyonel düzeltmelerle iyileşme gözlense de, gerçek bir kas kısalması söz konusuysa müdahale edilmeden geçmesi beklenmez. Tedavi edilmeyen vakalarda kalıcı yüz asimetrisi, omurga eğriliği (skolyoz) ve kalıcı hareket kısıtlılığı gelişebilir. Bu nedenle, kendi kendine geçmesini beklemek yerine tıbbi görüş almak kritiktir. Konuyla ilgili daha geniş bilgi için Türk Pediatri Kurumu gibi güvenilir kaynakları inceleyebilirsiniz.

Sonuç

Özetle eğri boyun hastalığı (tortikolis) nedir sorusu, erken teşhis ve doğru fizyoterapi yaklaşımlarıyla tamamen çözülebilen bir ortopedik durumu ifade eder. Nedenleri, belirtileri ve türleri hakkında bilinçli olmak, özellikle bebeklik döneminde kalıcı hasarların önlenmesini sağlar. Özel Ortadoğu Hastanesi uzman kadrosuyla, modern tedavi yöntemleri kullanarak bu süreci en konforlu şekilde yönetmenize yardımcı olmaktadır. Sağlıklı bir gelişim için boyun eğriliği fark edildiği anda bir uzmana danışmak hayati önem taşır.

Bu rehberin sağlığınıza katkı sağlamasını dileriz. Bebeğinizin boyun hareketleri hakkında bir uzman değerlendirmesi almak veya randevu oluşturmak ister misiniz?